अनौपचारिक पत्र म्हणजे काय?

नातेवाईक, मित्र, परिचित व्यक्ती इत्यादींना लिहिलेल्या पत्रांना अनौपचारिक पत्र म्हणतात, त्यांना वैयक्तिक पत्र देखील म्हणतात. यामध्ये वैयक्तिक प्रवृत्ती, सुख-दु:ख, आनंद, उत्साह, अभिनंदन, शुभेच्छा इत्यादींचे वर्णन केले जाते. अनौपचारिक पत्रांची भाषा हि भावपूर्ण आणि हृदयस्पर्शी असते.

अनौपचारिक पत्र किंवा इनफॉर्मल लेटर हा पत्र लेखन / लेटर राइटिंग चा एक प्रकार आहे. विशेषत: चौकशी करण्यासाठी, आमंत्रणे पाठवण्यासाठी किंवा काही महत्त्वाची माहिती देण्यासाठी या प्रकारची पत्रे लिहिली जातात. येथे लिहिणाऱ्या व्यक्तीवर आणि विषयावर अवलंबून पत्रामधील शब्दांची संख्या अमर्यादित असू शकते.

जसे कि आपण औपचारिक पत्र लेखन मध्ये बघितले, तिथे अगदी शिस्तबद्ध पत्र लेखन करावे लागते. परंतु अनौपचारिक पत्र लेखनात फार काही शिस्त, क्रमबद्धता, वगैरे या गोष्टी पाळलया जात नाहीत आणि कोणी पाळतही नाही, कारण हे पत्र आपल्या जवळील व्यक्तींना आनंद, दुःख, शुभेच्छा इत्यादी. सांगणारे हे पत्र असतात. म्हणून लिहिणारा अंडी वाचणारा दोघेही एकमेकांचे प्रियजन असल्याने फारसा काही शिस्तीचा भाग यात येत नाही.



अनौपचारिक पत्र लिहिताना लक्षात ठेवण्याच्या गोष्टी :

भाषा सोपी आणि स्पष्ट असावी.
संबोधन, नमस्कार आणि पत्राची भाषा नातेसंबंध आणि वयानुसार योग्य असावी.
पत्रात जे लिहिले आहे ते थोडक्यात असावे
पत्राची सुरुवात आणि शेवट प्रभावी असावा
भाषा आणि शुद्धलेखन बरोबर आणि लेखन स्वच्छ असावे.
पत्र प्रेषक आणि प्राप्तकर्त्याचा पत्ता स्पष्टपणे लिहिलेला असावा.
वर्ग/परीक्षेत पत्र लिहिताना, तुम्ही तुमच्या नावाच्या जागी K.B.C आणि पत्त्याच्या जागी वर्ग/परीक्षा इमारत लिहावी.
तुमचा पत्ता आणि तारीख लिहिल्यानंतर, एक ओळ सोडा आणि पुढे लिहिले पाहिजे.



अनौपचारिक पत्रे लिहिण्याची उद्दिष्टे – Objectives to write informal letters in Marathi

अनौपचारिक पत्रे लिहिण्याचा मुख्य उद्देश आपल्या कुटुंबातील सदस्य, प्रियजन, जवळचे नातेवाईक, मित्र इत्यादींना वैयक्तिक संदेश पाठवणे हा आहे.
ही पत्रे एखाद्या खाजगी व्यक्तीचे अभिनंदन करण्यासाठी, शोकसंदेशाची माहिती देण्यासाठी, लग्न, वाढदिवस इत्यादींना आमंत्रित करण्यासाठी वापरली जातात.
अनौपचारिक पत्राद्वारे आनंद, दुःख, उत्साह, राग, नाराजी, सल्ला, सहानुभूती इत्यादी भावना व्यक्त करणे.
अनौपचारिक पत्रे सर्व अनौपचारिक कामांसाठी वापरली जातात.



अनौपचारिक पत्राचे स्वरूप –

१) सर्वप्रथम, पत्र पाठवणार्‍याचा “पत्ता” डाव्या बाजूला लिहिलेला असतो.
2) प्रेषकाच्या पत्त्याखाली “तारीख” लिहिलेली आहे.
3) फक्त पाठवणाऱ्याचे नाव लिहिलेले नाही. जर वडिलधार्‍यांना पत्र लिहिले जात असेल तर त्यांच्याशी “पूज्य, आदरणीय” अशा शब्दांनी नाते लिहा. उदा. प्रिय पप्पा. जर तुम्ही तुमच्यापेक्षा लहान किंवा बरोबरीच्या व्यक्तीला पत्र लिहित असाल तर त्यांच्या नावासोबत प्रिय मित्र, भाऊ इत्यादी शब्द वापरले जातात.
4) यानंतर पत्राचा मुख्य भाग दोन परिच्छेदांमध्ये लिहिलेला आहे.
5) पत्राचा मुख्य भाग धन्यवाद नोटसह संपवला जातो.
६) सरते शेवटी, निवेदकाचे किंवा तुमचे स्नेही इत्यादी शब्द वापरून लेखकाची स्वाक्षरी केली जाते.